محرم نویدکیا تصمیم گرفته به هر قیمتی شده خلاف جهت آب شنا کند. سرمربی جوان سپاهان از فوتبال علی اصغری فراری است؛ همان تاکتیک معروف در فوتبال ایران که وقتی تیم ها در تنگنا قرار می گیرند و همه راه ها برای باز کردن دروازه حریف بسته می شود، برای باز کردن گره کار به بازی مستقیم و ارسال توپ های بلند به محوطه جریمه رقیب روی می آورند و امیدوارند یکی سر برسد و با استفاده از آن توپ های ریخته شده روی دروازه حریف، کار را تمام کند. فرقی هم نمی کند که آن فرد، بازیکن خودی باشد یا مدافع و گلر رقیب، فقط کافی است توپ باری هرجهتی پرتاب شده به پای یکی بخورد و به تور دروازه بچسبد. نسخه ای جاافتاده و از قضا محبوب در فوتبال کشورمان که گاهی حتی به کسب جام هم منجر می شود اما محرم نویدکیا حاضر نیست به آن تن بدهد و تصمیم گرفته با سبکی دیگر پیش برود؛ فوتبالی مبتنی بر پاسکاری، مالکیت و خلق موقعیت.
سرمربی جوان سپاهان پس از برتری یک بر صفر تیمش در مصاف با استقلال خوزستان در نشست خبری با اشاره به همین نکته تصریح کرد که او از آن مربی هایی نیست که هر دقیقه با روند بازی احساسی شود و دستور بدهد سه نفر جلو بروند و فقط توپ را به محوطه جریمه بفرستند. محرم تأکید کرد تیمش باید موقعیت بسازد و حتی اگر مربی تیم جوانان هم باشد، بکش زیرش بازی نمی کند.
اینکه محرم حاضر نیست برای رسیدن به نتیجه لازم، به اولین و ساده ترین راهحل پناه ببرد و از باور خود دست بکشد ارزشمند است. آن هم وقتی که در فوتبال ایران، نتیجه آنقدر پررنگ شده که گاهی اصل فوتبال فراموش می شود. اما محرم تصمیم گرفته به هر قیمتی شده ریسک کرده و خلاف جهت آب شنا کند؛ او می خواهد سپاهان را فارغ از کسب امتیاز، صاحب هویت کند. نویدکیا اما اگر قرار می خواهد این فوتبال را در سپاهان و چه بسا در فوتبال ایران جا بیندازد، باید در نظر داشته باشد که مسیر رسیدن به مقصد همیشه هموار نیست.
علاوه بر کیفیت بازیکنان و مهره هایی که مربیان برای ارائه فوتبال مورد علاقه شان در اختیار دارند، زمین بازی، کیفیت چمن، شرایط آب و هوایی و حتی امکانات تمرینی هم بخشی از واقعیت انکارناپذیر فوتبال هستند. وقتی ابزار فوتبال مدرن را در اختیار نداشته باشی نمی توانی در هر شرایطی فوتبال مدرن را به نمایش بگذاری.
مثلاً تیمی که می خواهد از عقب زمین بازی سازی کند، وقتی زمین زیر باران سنگین تبدیل به باتلاقی از گل شده، الزاماً نمی تواند همان فوتبالی را که روی چمن ایده آل پیاده می کند، ارائه دهد. وقتی کیفیت زمین اجازه پاس های کوتاه و سریع را نمی دهد، گاهی ارسال توپ های بلند و حتی همان بکش زیرش و تاکتیک علی اصغری، بهترین تصمیم در شرایط موجود است.
گاهی در فوتبال روز دنیا مربیان بزرگ و صاحب سبک هم وقتی زمین، حریف، وضعیت مسابقه یا حتی داشته های فنی تیمشان اجازه اجرای برنامه اصلی را به آنها ندهد، تغییر روش می دهند. این عقب نشینی نیست بلکه درک درست و سازگار شدن با واقعیت فوتبال است؛ چه اینکه هنر مربی این است که علیرغم وفاداری به فلسفه فوتبالی خود، انعطاف پذیری لازم برای مواجهه با شرایط مختلف را هم داشته باشد. او باید بداند چه زمانی بهتر است بر پاسکاری و مالکیت توپ و میدان اصرار کند و چه زمانی باید برای عبور از یک موقعیت دشوار به بازی مستقیم و ارسال توپ های بلند روی دروازه حریف روی آورد. فلسفه فوتبالی نباید مربی را اسیر یک نسخه تاکتیکی ثابت کند.
این انعطاف پذیری اما در فصل جاری بیش از دوره های پیشین برای سپاهان اهمیت دارد؛ تیمی که شرایطش با فصل های گذشته تفاوت های جدی دارد. جنگ و تبعات اقتصادی آن، محدودیت های بودجه ای فولاد مبارکه و شرایط متفاوت باشگاه اصفهانی در بازار نقل و انتقالات، همه و همه دست محرم را برای ساختن تیمی مطابق ایده هایش چندان باز نگذاشته است. خود او هم اذعان کرده تیمش در بازار تابستانی عملاً نتوانسته خرید خاصی داشته باشد و چند مهره مهم را هم از دست داده است؛ با این حال، سرمربی جوان زردپوشان دیار زاینده رود همچنان اصرار دارد همان فوتبالی را بازی کند که به آن باور دارد. محرم خلاف جهت آب شنا می کند و این را می توان به فال نیک گرفت؛ اما او نباید این نکته مهم را فراموش کند که شناگر ماهر باید بداند چه زمانی می تواند مقابل جریان آب ایستادگی کند و چه زمانی برای رسیدن به مقصد، ناچار است کمی همسو با جریان آب پیش روی کند.
محرم نویدکیا سرسخت است؛ از آن آدم هایی که وقتی به چیزی باور دارند، بعید است صرفاً برای راضی کردن دیگران از موضع خود کوتاه بیایند. شاید همین سرسختی چیزی باشد که در نهایت به کار سپاهان بیاید. شاید سربازان محرم آنقدر توانمند باشند که بخش بزرگی از خواسته های فرمانده خود را در میدان اجرا کنند و در ادامه فصل با همان سبک محرم پسند بازی کنند و نتیجه هم بگیرند؛ اما همانطور که اشاره شد برای اجرای چنین فوتبالی، فقط بازیکن کافی نیست؛ امکانات، زمین، شرایط تمرینی و مجموعه ای از عوامل دیگر هم باید با ایده های مربی همخوانی داشته باشند. از طرف دیگر، خود محرم هم باید بپذیرد که فوتبال در مستطیل سبز همیشه مطابق نقشه ای که روی تخته تاکتیکی مریبان ترسیم می شود، پیش نمی رود. گاهی برای رسیدن به هدف، باید مسیر را عوض کرد و در کوتاه مدت از برخی اصول کوتاه آمد؛ حتی گاهی برای عبور از موانع، مدتی باید با جریان آب همراه شد؛ به شرط آنکه نه این تغییر مسیر و نه اصرار صرف بر شنا کردن در خلاف جهت آب به بهای بی راهه رفتن و دور شدن از مقصد تمام نشود.
مرضیه غفاریان
