خب بستگی دارد! اینکه قیاس کنیم ببینیم سال قبل و سال های قبل تر اوضاع چطور بود و امسال وضعیت چگونه است. آن وقت بهتر می توانیم نتیجه بگیریم اینکه سد
زاینده رود در این موقع از سال ۵۴۸ میلیون مترمکعب آب دارد، خوب است یا بد!
روز گذشته منصور شیشه فروش مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان گفت: حجم کنونی ذخیره آب پشت سد زاینده رود به ۵۴۸ میلیون متر مکعب رسید که در مقایسه با میانگین بلندمدت با کاهش ۴۱ درصدی مواجه است.
به گفته شیشه فروش؛ آخرین پایشها نشان می دهد که در حال حاضر حدود ۴۴ درصد از ظرفیت سد زایندهرود پر است و باز به گفته مدیرکل مدیریت بحران استانداری؛ این موضوع نشاندهنده تداوم شرایط کمآبی در حوضه زایندهرود است و همچنان اهمیت مدیریت منابع آبی و مصرف بهینه باید در دستور کار باشد.
***
اما به سال گذشته و سال های قبل تر برگردیم. در اولین روزهای سال ۱۴۰۴، سید مجتبی موسوینایینی، مدیر بهرهبرداری سد زایندهرود خبرداد که ذخیره سد زایندهرود ۱۹۱ میلیون مترمکعب شد و اعلام کرد که ذخیره این سد مخزنی سال گذشته در چنین روزی (سوم فروردین ۱۴۰۳) ۳۳۲ میلیون مترمکعب بود.
چندروز بعد، یعنی ۶ فروردین ماه سرپرست حوضه آبریز رودخانه زایندهرود و حوضههای جنوب غربی فلات، ذخیره سد زایندهرود را ۲۰۴ میلیون مترمکعب اعلام کرد.
حدود ۵ ماه بعد یعنی در آخرین روزهای تیرماه ۱۴۰۴ نایینی با بروزرسانی تازه ترین وضعیت ذخیره سد باز هم به میان خبرنگاران آمد و ضمن ابراز نگرانی از کاهش نگرانکننده حجم آب سد زایندهرود اعلام کرد: تا ۲۸ تیرماه، تنها ۲۵ درصد ظرفیت این سد پُر شده و حجم فعلی در رتبه چهلونهم از میان ۵۴ سال گذشته قرار دارد.
سید مجتبی موسوینایینی در ادامه وضعیت ذخیره آبی پشت سد را با سال قبلترش یعنی ۱۴۰۳ هم مقایسه کرد و گفت: بر اساس آمار مقایسهای از ابتدای سال آبی جاری تا تاریخ ۲۸ تیر، میزان ورودی آب به سد ۸۳۰ میلیون مترمکعب بوده است. این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته (۹۳۴ میلیون مترمکعب) کاهش ۱۱ درصدی و نسبت به متوسط بلندمدت (۱۲۴۱ میلیون مترمکعب) کاهش ۳۳ درصدی دارد.
به گفته این مقام مسئول؛ در همین بازه زمانی، حجم آب موجود در سد به ۳۱۳ میلیون مترمکعب رسیده بوده است. این رقم در مقایسه با زمان مشابه سال قبلتر یعنی ۱۴۰۳ (۴۵۸ میلیون مترمکعب) کاهش ۳۲ درصدی و نسبت به متوسط بلندمدت (۹۰۱ میلیون مترمکعب) کاهش ۶۵ درصدی را نشان می داد.
***
و باز دو سال به عقب می رویم. خبرگزاری «مهر» روز ۱۷ اردیبهشت سال ۱۴۰۳ نوشت که بررسی آخرین آمار رسمی شرکت مدیریت منابع آب ایران نشان میدهد که ذخیره سد مخزنی زایندهرود تا ۱۶ اردیبهشت ماه به ۳۹۶ میلیون مترمکعب رسیده و در حال حاضر میزان پرشدگی سد زاینده رود ۳۲ درصد اعلام شده است.
براساس آمار شرکت مدیریت منابع آب ایران، ذخیره کنونی سد زایندهرود (اردیبهشت ۱۴۰۳) نسبت به مدت مشابه سال قبل ۲۹ درصد کاهش یافته است.
***
امسال و در دومین ماه از سال، سد زاینده رود ۵۴۸ میلیون متر مکعب ذخیره آبی دارد و با این حال مدیرکل مدیریت بحران استان می گوید که در مقایسه با میانگین بلندمدت با کاهش ۴۱ درصدی مواجه است. در مقایسه با آماری که از وضعیت آب پشت سد در سال های اخیر داریم، امسال و در این موقع از سال، سد زاینده رود بیشترین ذخیره آبی را دارد و این را با وضعیت ذخیره سد در آخرین روزهای سال گذشته مقایسه کنیم: سدی با ظرفیت اسمی یک میلیارد و ۲۳۹ میلیون مترمکعب در اسفندماه ۱۴۰۴ به گفته معاون حفاظت بهره برداری شرکت آب منطقهای اصفهان، تنها ۱۱ درصد ظرفیت آن پر بود و ۸۹ درصد حجم سد خالی مانده بود.(حجم سد زایندهرود به ۱۶۵ میلیون مترمکعب رسیده بود.) به گفته خلیل دادخواه؛ متوسط بلند مدت سد در چنین روزی حدود ۶۶۸ میلیون مترمکعب بوده که بیانگر کاهش ۷۵ درصدی حجم آب در اسفند ۱۴۰۴ نسبت به بلند مدت بود.
و حالا به برکت باران، حال سد کمی بهتر است. اما اگر به سال های گذشته برگردیم، متوجه خواهیم شد که وضعیت خیلی هم روبراه نیست. شاید تنش آبی در اصفهان به گفته سخنگوی صنعت آبفا کشور به اندازه تهران و مشهد وخیم نباشد اما باز هم خب بستگی دارد؛ اینکه قیاس کنیم ببینیم سال قبل و سال های قبل تر اوضاع چطور بود و امسال وضعیت چگونه است؛ ۲۰ سال پیش در چنین روزهایی مطبوعات نوشتند که حجم آب پشت سد زاینده رود به ۳/۱ میلیارد مترمکعب رسید. حالا خواندن و شنیدن چنین خبری برای اصفهانی چیزی شبیه رویا شده است!
پریا پارسادوست