خبر رسیده روسها دست روی اوت انداز معروف لیگ برتر ایران گذاشته اند؛ مدافعی که سال هاست نامش نه به دلیل توانایی منحصر به فردش در امور دفاعی، بلکه به عنوان صاحب یکی از خاص ترین سلاح های فوتبال در فاز هجومی بر سر زبان ها افتاده است. حالا مدیران باشگاه اسپارتاک کاسماروف روسیه دست به قلم شده و با نامه نگاری برای همتایان خود در باشگاه ذوبآهن بر آن شده اند تا مقدمات حضور منجنیق گاندوها را در تیم فوتبال خود فراهم کنند. صرف نظر از اینکه آیا باشگاه اصفهانی با انتقال مدافع ۲۸ ساله خود به سرزمین تزارها موافقت می کند یا نه و یا اینکه آیا نادر محمدی تن به این چالش می دهد و حاضر می شود از حضور در یکی از تیم های لیگ برتر ایران به تیمی که در رده ۴ لیگ دسته یک روسیه بازی می کند نقل مکان کند باید دید حضور در این تیم روس میتواند برای نادر سکوی پرش باشد یا صرفاً یک ماجراجویی پرریسک محسوب خواهد شد و مهمتر اینکه آیا سبک بازی محمدی با فوتبال روسیه همخوانی دارد؟
فوتبال روسیه سال هاست به عنوان یکی از فیزیکی ترین لیگ های اروپا شناخته می شود؛ لیگی که شاید به دلیل موقعیت جغرافیایی و اقلیم سرد سرزمین تزارها، در آن قدرت بدنی بالا، توانایی در درگیری های تن به تن و برتری در نبردهای هوایی حرف اول را می زند. در چنین چارچوبی، اغراق نیست اگر بگوییم بازیکنی با مختصات بدنی و سبک بازی نادر محمدی، دستکم در نگاه نخست، غریبه ای ناآشنا با لیگ روسیه به نظر نمی رسد. محمدی از آن دست مدافعانی است که هویت فنی شان بر پایه استحکام در دوئل ها، جسارت در برخوردهای فیزیکی و توانایی برهمزدن و تخریب ریتم بازی حریف شکل گرفته است؛ مؤلفه هایی که اتفاقاً در فوتبال روسیه ارزش بالایی دارد و امتیاز رقابتی محسوب می شوند.
اما مهمتر از اینها آنچه نادر را از بسیاری بازیکنان هم پست خود متمایز می کند، آکروباتیک های نادر اوست؛ ابزاری که در فوتبال مدرن، اگرچه کمتر دیده می شود اما همچنان میتواند نقشی تعیین کننده برای تیم ها ایفا کند به خصوص در لیگ هایی که ساختار دفاعی تیم ها منظم تر و فشرده تر است و خلق موقعیت در جریان بازی دشوارتر می شود. در این لیگ ها ضربات ایستگاهی، کرنرها و حتی اوت های بلند، سلاحی استراتژیک به شمار می روند. تیم های روس هم به ویژه در لیگ دسته یک، اغلب با بلوک های دفاعی متراکم بازی می کنند و به دنبال استفاده حداکثری از این گونه ضربات برای برتری در میدان هستند. بر همین اساس می توان مدعی شد برای تیمی چون اسپارتاک کاسماروف، برخورداری از بازیکنی چون نادر با توانایی تبدیل هر اوت کنار زمین به موقعیتی شبیه کرنر، نعمت خواهد بود.
پرتاب های محمدی صرفاً بلند نیستند؛ آنها مسیر، سرعت و هدف دارند. توپ هایی که او چون منجنیق به نقاط خطرناک، بین مدافع و سنگربان حریف، شلیک می کند برای فروریختن سنگر رقبا کافی است. در فضایی که مدافعان زیر فشار دائمی نبردهای هوایی هستند، اضافه شدن چنین سلاحی می تواند همه معادلات دفاعی حریف را به هم بزند.
با این تفاسیر بی دلیل نیست که مدیران باشگاه دسته یک روسی دست روی این مدافع ۲۸ ساله گذاشته اند؛ چه اینکه تیم های مدعی صعود در لیگ های فیزیکی معمولاً به دنبال ابزارهایی هستند که در بازی های بسته برای آنها گرهگشا باشند. وقتی مسابقه ای درگیرانه و کم موقعیت به دقایق پایانی می رسد، یک اوت بلند میتواند سرنوشت بازی را عوض کند. در چنین سناریویی، محمدی نه فقط مدافع، بلکه تاکتیکی متحرک و ابزاری مخفی است.
اما تیم روسی یک طرف ماجراست و سمت دیگر آن بازیکن زنجانی ذوبی هاست. نادر برای پیشرفت در سرزمین تزارها و استفاده از حضور در تیم دسته یکی اسپارتاک کاسماروف به عنوان سکوی پرتاب نمی تواند فقط به پرتاب های نادر خود متکی باشد، همانطور که این ویژگی در لیگ برتر ایران برای حضور او در تیم های مدعی کارساز نبوده است. برای موفقیت در فوتبال، محمدی باید در سایر جنبه ها نیز ارتقا یابد. سرعت گردش توپ، شدت بالای پرس، ریتم بالاتر مسابقات و توقع بالای مربیان از اجرای دقیق تاکتیک ها، چالشهای جدی هستند که او برای حضور موفق در لیگ های اروپایی ولو تیمی در دسته یک فوتبال روسیه باید در آنها نیز تبحر داشته باشد. در ایران، گاهی کیفیت فردی می تواند ضعف های ساختاری بازیکن را بپوشاند اما در لیگهای اروپایی، نظم تیمی حرف اول را میزند. کوچک ترین اشتباه در جایگیری یا تصمیم گیری و لغزش در میدان میتواند برای این مدافع در رقابت با سایر همقطارانش هزینه ساز باشد.
از اینها گذشته سن بازیکن نیز عامل مهمی است. در ۲۸ سالگی، محمدی دیگر استعدادی جوان محسوب نمی شود و دیگر زمانی برای آزمون و خطا ندارد. او باید سریع با محیط جدید تطبیق پیدا کرده، جای خود را در ترکیب تثبیت کند و نشان دهد که ارزش سرمایهگذاری در این سن و سال را دارد.
اگر این انتقال محقق شود و این بازیکن بتواند در لیگ دسته یک روسیه بدرخشد چه بسا مسیر حرفهای اش متحول و او از یک چهره خاص در بالاترین سطح فوتبال باشگاهی ایران به بازیکنی با تجربه در سطوح بین المللی تبدیل شود و حتی بعید نیست درهای تیم ملی هم به روی او باز شود. اما این یک روی سکه است و روی دیگر آن این است که نادر محمدی در صورت کوچ به سرزمین تزارها شاید نتواند با فضای جدید کنار بیاید و در این صورت بازگشت به لیگ برتر و شرایط قبلی برای او ساده نخواهد بود.
برای ذوب آهن نیز این انتقال دو لبه دارد؛ از یک سو، از دست دادن بازیکنی با چنین ویژگی منحصربه فردی می تواند تنوع تاکتیکی تیمی که در لبه پرتگاه قرار دارد را کاهش دهد. سبزپوشان اصفهانی از اوت های بلند محمدی بی بهره نبوده اند و حذف این گزینه از تیمی که برای فرار از سقوط می جنگد، بخشی از هویت هجومی تیم را کمرنگ خواهد کرد. از سوی دیگر اما اگر انتقال این بازیکن از نظر مالی قابل توجه باشد، صرف نظر کردن از آن برای باشگاهی که این روزها با محدودیت های اقتصادی دست و پنجه نرم می کند دشوار است.
با همه اینها اگر مدیران باشگاه اصفهانی تصمیم بگیرند به همتایان خود در روسیه پاسخ مثبت بدهند و اگر نادر محمدی نیز در سن ۲۸ سالگی تن به ماجراجویی در سرزمین تزارها بدهد باید منتظر ماند و دید در نهایت مدافع سبزپوشان اصفهانی می تواند راه سردار آزمون را در روسیه طی کند؛ مهاجمی که ۱۳ سال پیش و در سن ۱۷ سالگی از تیم زردپوش دیار زاینده رود به لیگ برتر روسیه پیوست و با درخشش در این کشور سر زبان ها افتاد.
مرضیه غفاریان
